Armut yaprak uyuzu (Eriophyes pyri), armut ağaçlarında önemli zararlara yol açan mikroskobik bir akardır. Bu zararlı, yapraklarda ve bazen meyvelerde oluşturduğu belirtilerle tanınır.
Armut Yaprak Uyuzunun Tanımı ve Yaşayışı
Ergin armut yaprak uyuzu, baş tarafı geniş ve kuyruğa doğru daralan havuç şeklinde olup, parlak sarı renkte ve yaklaşık 0.2 mm boyundadır. Doğada çıplak gözle görmek mümkün değildir; varlığı, bitki yapraklarında ve nadiren meyvelerde oluşturduğu zarar belirtilerinden anlaşılır. Kışı, çiçek ve sürgün gözlerinin pulları altında yaklaşık 50 bireylik koloniler halinde geçirir. İlkbaharda havaların ısınması ve gözlerin patlamasıyla birlikte, kışlayan erginler genç yapraklara geçerek yaprak dokusu içerisinde beslenirler. Bu beslenme sonucu yaprakların her iki yüzünde 1-2 mm çapında, önceleri açık yeşil, daha sonra kahverengi ve siyahlaşmış siğil şeklinde kabartılar (galler) oluşur. Sonbaharda erginler gallerden ayrılarak kışlamak üzere tomurcuklara göç ederler.
Zarar Belirtileri
Armut yaprak uyuzunun varlığı, yaprakların her iki yüzünde oluşan 1-2 mm çapındaki siğil şeklindeki kabartılarla anlaşılır. Bu kabartılar başlangıçta açık yeşil renkte olup, zamanla kahverengi ve siyah renge dönüşür. Yoğun bulaşmalarda, galler tüm yaprağı kaplayabilir, bu da yaprağın kurumasına ve erken dökülmesine neden olur. Meyvelere bulaştığında, meyvenin şekli bozulur ve olgunlaşmadan dökülür.
Mücadele Yöntemleri
Armut yaprak uyuzuyla mücadelede kimyasal yöntemler etkilidir. Yaz aylarında armut ağaçlarının yaprakları kontrol edilerek yapraklarda galler aranır. Bazen lokal olarak yoğun zararı görülebilir. Bu durumda yapılacak bir kış mücadelesi zararı önler. Zararlının yoğun olduğu bahçelerde en uygun ilaçlama, ilkbaharda tomurcuklardan yapraklara, sonbaharda tomurcuklara geçtiği dönemdir. Yoğun olmayan bahçelerde, yazın yapraklardaki gallerde bir artış görüldüğünde özel ilaçlama yapılabilir.
Sonuç
Armut yaprak uyuzu, armut ağaçlarında ciddi zararlara yol açabilen bir akar türüdür. Erken teşhis ve uygun mücadele yöntemleriyle bu zararlının etkileri minimize edilebilir. Düzenli bahçe kontrolleri ve uygun ilaçlama programları, armut yaprak uyuzunun kontrolünde etkilidir.